محمد قاسم بن حاجى محمد كاشانى ( سرورى )
592
فرهنگ مجمع الفرس ( فارسى )
شعر « 1 » هر سخنى كز ادبش دورى است * دست در ان مال كه دستوريست دى - [ بفتح دال ] نام ماه دهم از سال شمسى و آن ماه اول زمستانست « 21 » . مثالش امير خسرو گويد : بيت بجان مىداد راحت ديدن وى * چو برف اندر تموز و شعله در دى و بكسر دال معروف « 22 » كه به عربى امس گويند مثالش جمال الدين عبد الرزاق گويد : بيت گر بتابى قرعنانش بجهد از سر دى * تا بدانجاى « 2 » كه دى صورت فردا دارد داى - هر چنه از ديوار را گويند . مثالش مولانا جامى گويد : شعر پى ديوار ايمان بود كارش * ولى بد چار داى از چار يارش دامنى - سرانداز زنان باشد كه بتازى مقنعه گويند . مثالش امير خسرو گويد : بيت « 3 » مر اين شه را حق آن شه افكنى داد * كه بر سرهاى شاهان دامنى داد كذا فى الفرهنگ . دوستگانى - شرابى باشد كه با معشوق خورند « 23 » و بعضى گفتهاند پيالهايست كه كسى در نوبت خود به ديگرى دهد مثالش شاعر گويد : بيت بنشين بنشاط و كامرانى * با دوست بنوش دوستگانى و بمعنى شرابى كه دوستان بدوستان دهند كه به ياد فلان بنوش نيز به نظر رسيده . مثالش عبد الواسع گويد : بيت « 3 » همى خواست سلطان عالم كه نوشد * بديدار تو بادهء ارغوانى چو در مجلس او تو حاضر نبودى * فرستاد نزديك تو دوستگانى و ازين بيت لامعى جرجانى مفهوم مىشود كه دوستگانى بمعنى با يكديگر شراب خوردن و
--> ( 1 ) كلمه از « ن » است . ( 2 ) بجز « ن » « ب » : آنجائى . ( 3 ) كلمه در « س » نيست . ( 21 ) در برهان معنى نام ملكى كه تدبير امور و مصالح دى ماه و روز دى به مهر و ديبا دين و ديبا ذر به دو متعلق است نيز دارد . ( 22 ) يعنى : ديروز . ( 23 ) در برهان دوستكامى نيز به اين معنى است و معنى ساغر و پيالهء بزرگ نيز دارد . و آنجا با كاف تازى ضبطست يعنى : دوستكانى .